ÜNİVERSİTEYE UYUM SÜRECİ ZOR GEÇSE DE…
Psikolojik Danışman Ceren Aktürk
Eylül ayı bitti ve Ekim ayına geldik. Türkiye’deki bütün eğitim-öğretim kurumları yeni dönemine başladı. Bazı okullar programları gereği üç- dört haftayı geride bıraktı bile. Bazı öğrenciler zaten gidiyor oldukları okullarına, bazı öğrenciler yeni okullara, bazılarıysa lise hayatını geride bırakarak üniversite hayatına başladı. Bu yazımda üniversite yaşamına geçiş ve uyum sürecinden bahsedeceğim.
Üniversite hayatının “bambaşka” olduğunu etrafımızdan sıkça duyarız. Peki bu “bambaşka”nın içine neler girdiğine kısaca bir göz atalım. Üniversite hayatı yeni insanlarla birçok şeyi paylaşacağımız yeni bir yaşam biçimidir. Bu yeni yaşam biçimine yaklaştıkça ve içinde yer almaya başladıkça; heyecan, kaygı, gerginlik ve birçok duyguyu bir arada hissedebiliriz. Ekimin ilk haftalarına denk gelen bu zamanlarda artık hangi derslerin alınacağı, hangi dersliklerin kullanılacağı, hangi hocalardan dersler alınacağı çoğunlukla belirlenmiştir. Bununla beraber, üniversite hayatı çok yeni bir yaşantı olduğu için alışık olmadığımız bizim için yeni bir çok durumla karşılaşabiliriz. Yeni bir ortam, tanımadığımız kişiler, yeni hocalar, yeni dersler, belki yeni bir şehir ve alışık olmadığımız yeni bir hayat… Her şey yeni olduğu için kendinizi yabancı, farklı, tedirgin, yalnız, üzgün ve belki de öfkeli hissediyor olabilirsiniz. Yeni dönemlere alışma sürecinde karmaşık duyguları bir arada yaşıyor olmak oldukça doğaldır. Hisler ve tepkiler kişiden kişiye farklılık göstereceği için bu gibi durumlarda kendinizi başkasıyla kıyaslamanız da doğru olmaz.
Üniversite yaşamı, hem kişisel hem de akademik gelişimleri ve mücadeleleri beraberinde getirir. Daha öncesinde kişi, tanıdığı ve güvendiği ortamlarda yaşamını sürdürürken o ortamın zorluklarıyla mücadele etmeyi öğrenmiştir. Şimdi yeni bir ortamda olduğu için yeni bir mücadele içine girmiştir. Üniversite yaşamına uyumun içine, yeni sorumluluklar, bireyselleşme ve karar verme gibi yetkinliklerimizi geliştirmeyi öğrenmek ve hem kişisel hem ilişkisel yeni beceriler kazanmak girmektedir. Alışma sürecinde, yeniliklere alışmanın zorluğu kadar eski tanıdık ortamları ve alışkanlıkları geride bırakmanın getirdiği zorluk da söz konusudur. Bu değişimlerle her birey farklı bir şekilde baş eder. Kimileri hemen yeni durumlara uyum sağlarken, kiminin uyum sağlaması daha fazla zaman alır. Kimileri akademik konulara (ders işleyişi, mekan kullanımına ve her hocanın ayrı bir tarzı olması vs.) uyum sağlamakta zorlanırken, kimi de ilişki problemleri (oda arkadaşıyla anlaşma, arkadaş edinme, ilişki kurma vs.) yaşayabilir. Üniversite hayatıyla ilgili zorluklar özellikle evden ilk defa ayrılmış, çok farklı kişilerle ilişki kurabileceği ortamlarda bulunmamış ve üniversitede önceki hayatından tanıdığı olmayan kişilerde daha fazla gözlemlenir. İlk günler geride kaldıkça yaşanan karmaşık hisler ve bilinmezlik azalır, yerini daha olumlu duygulara bırakır.
Üniversite hayatına başlamış kişinin bilmesi gereken belki de en önemli nokta, bu zorlukları sadece kendisinin hissetmiyor olduğudur. Zorlanıyor olmak kişinin yetersiz olduğu ya da başarısız olduğu anlamına gelmediği gibi, bu zorluklarla baş edemeyeceği anlamına da gelmez. Üniversite çalışanları, bu sürecin zorlu olduğunu bildikleri için öğrencilere destek olabilmek adına çeşitli çalışmalar uygularlar. Ayrıca birçok üniversitenin bünyesinde öğrencilerin ücretsiz olarak faydalanabileceği Psikolojik Danışmalık Birimleri bulunmaktadır. Öğrenciler bu birimlere başvurarak, herhangi bir zorluğa ilişkin olabileceği gibi, uyum sürecinde yaşadıkları zorluklara ilişkin de psikolojik destek talep edebilirler. Bu gibi durumlarda profesyonel destek alıyor olmak ileride de benzer durumlarla karşılaşıldığında baş etme konusunda kişiye kolaylık sağlayacaktır.
Son olarak, üniversiteye uyum sürecinde zorluklar yaşanıyor olunsa da, bu bir süreçtir ve bu süreç geçtikten sonra bizim için üniversite alıştığımız, bildiğimiz ve hatta bağlandığımız bir yer olacaktır. Belki de hayatınızın en güzel zamanlarını geçireceğiniz ve çok güzel ilişkiler geliştireceğiniz bu dönemi keyifle yaşamanızı dilerim.
